ขั้นตอนในการประเมินเพื่อการปรับปรุง(ต่อ 5)

ขั้นตอนที่ 7 : สรุปผล และจัดทำมาตรฐาน

        หลังจากที่ได้มีการดำเนินการแก้ไขแล้วจะต้องมีการประเมินซ้ำเพื่อเปรียบเทียบระดับความเสี่ยงก่อนและหลังปรับปรุง แล้วจึงทำการสรุปผล โดยให้สรุปในเชิงผลงานหรือประสิทธิภาพในการทำงาน เช่น จำนวนผลผลิตที่ได้เพิ่มขึ้น เวลาที่ใช้น้อยลง คุณภาพสินค้าที่ดีขึ้น จำนวนคนที่ใช้ลดลง เป็นต้น นอกจากนั้นยังควรสรุปเป็นตัวเลขทางการเงิน เช่น จำนวนเงินที่ประหยัดได้ต่อเดือน ระยะเวลาคืนทุน (ในกรณีที่ต้องมีการลงทุน) เป็นต้น หลังจากนั้นควรมีการจัดทำมาตรฐานในการปฏิบัติงาน เช่น มาตาฐานพื้นที่ มาตรฐานสภาพแวดล้อม มาตรฐานวิธีการปฏิบัติงาน เป็นต้น การจัดทำมาตรฐานจะเป็นการป้องกันปัญหาในลักษณะเดิมไม่ให้เกิดขึ้นอีก และยังเป็นการยกระดับมาตรฐานในการปฏิบัติงานให้ดียิ่งขึ้นด้วย

ขั้นตอนในการประเมินเพื่อการปรับปรุง(ต่อ 4)

ขั้นตอนที่ 6 : การดำเนินการแก้ไข

        จากแนวทางการแก้ไขปัญหาที่ได้จากขั้นตอนที่แล้วกรณีที่มีหลายแนวทางอาจจะต้องมีการพิจารณาคัดเลือกแนวทางเหล่านั้นโดยการประเมินจากเกณฑ์ดังนี้

        (1) การลงทุนในการปรับปรุง เช่น การปรับเปลี่ยนอุปกรณ์การใช้เครื่องผ่อนแรง การจัดสถานีงานใหม่ เป็นต้น

        (2) ความยากง่ายในการดำเนินการ เช่น การปรับเปลี่ยนบางอย่างสามารถทำได้ทันที แต่บางอย่างอาจจะต้องใช้เวลานาน

        (3) ผลกระทบที่ได้รับ เช่น ทำแล้วสามารถลดปัญหาได้ในวงกว้าง เป็นงานที่มีพนักงานทำหลายคน เป็นต้น

        การดำเนินการแก้ไขปรับปรุงควรให้ผู้ปฎิบัติได้มีส่วนร่วมในการเสนอความคิดเห็นและดำเนินการแก้ไขด้วยเพื่อให้เกิดความยั่งยืนในการปรับปรุง

ขั้นตอนในการประเมินเพื่อการปรับปรุง(ต่อ 3)

ขั้นตอนที่ 5 : การเสนอแนวทางในการแก้ไข

        หลังจากที่ได้มีการสรุประดับของงานที่จำเป็นต้องมีการปรับปรุงแล้ว การค้นหาวิธีการหรือแนวทางในการแก้ไขปรับปรุงก็นับว่าเป็นขั้นตอนที่สำคัญที่จะทำให้ปัญหาด้านการยศาสตร์ในงานที่มีความเสี่ยงเหล่านั้นหมดไปอย่างถาวร ถ้าแนวทางในการแก้ไขไม่ได้ผ่านกระบวนการวิเคราะห์และเสนอแนะตามแนวทางที่ถูกต้อง ก็มักจะพบว่าจะมีปัญหาลักษณะเดิมกลับมาอีกหรือไม่สามารถที่จะแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นได้ การหาแนวทางในการแก้ไขปรับปรุงควรต้องย้อนกลับไปดูผลจากการประเมินเชิงลึกหรือการประเมินละเอียดเพื่อทำการวิเคราะห์ว่าปัจจัยเสี่ยงต่างๆอยู่ ณ จุดใดและทำการปรับปรุงแก้ไขเพื่อลดปัจจัยเสี่ยงนั้นๆทั้งนี้เนื่องจากแบบสำรวจหรือแบบประเมินความเสี่ยงทั้งหลายออกแบบมาจากการศึกษาและวิจัยถึงปัจจัยเสี่ยงที่มีผลต่ออาการเจ็บปวดหรือปวดเมื่อยของผู้ปฏิบัติงาน การเสนอแนะแนวทางในการแก้ไขอาจจะมีได้ 2 แนวทางหลักดังนี้

        (1) การแก้ไขปรับปรุงด้วยวิธีการทางวิศวกรรม เช่น การออกแบบสถานีงานใหม่ การปรับปรุงแก้ไขเครื่องมือ เครื่องจักให้มีความเหมาะสม การใช้เครื่องผ่อนแรง การปรับปรุงสภาพแวดล้อมในการทำงาน เช่น แสง เสียง ความร้อน ความชื้น เป็นต้น

        (2) การแก้ไขด้วยการจัดการ ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงรูปแบบหรือขั้นตอนในการทำงาน การปรับเปลี่ยนท่าทางการทำงาน การปรับปรุงตารางการทำงาน การพักหรือการหมุนเวียนงานการฝึกอบรมให้ความรู้ การดูแลส่งเสริมสุขภาพของพนักงาน การสร้างวัฒนธรรมหรือสร้างนิสัยที่ดีของคนในองค์กร เช่น การออกกำลังกาย การรณรงค์งดเหล้า-บุหรี่ การใช้ชีวิตที่สมดุล เป็นต้น

ขั้นตอนในการประเมินเพื่อการปรับปรุง(ต่อ 2)

ขั้นตอนที่ 3 : การประเมินโดยละเอียดหรือการประเมินเชิงลึก

        ในขั้นตอนนี้จะดำเนินการหลังจากที่ได้มีการเลือกกิจกรรมหรือขั้นตอนที่มีความเสี่ยงทางการยศาสตร์ (จากผลการประเมินเบื้องต้นในขั้นตอนที่แล้ว) และจะทำการประเมินโดยละเอียดหรือประเมินเชิงลึกโดยการใช้วิธีการและเทคนิคต่างๆ กรณีที่เป็นการประเมินลักษณะท่าทางของผู้ปฏิบัติงาน นิยมใช้วิธีการสังเกตและประเมินด้วยเทคนิคอย่างง่าย เช่น RULA REBA OWAS เป็นต้น กรณีที่ต้องการประเมินปัจจัยภายในร่างกายของผู้ปฏิบัติงาน อาจจำเป็นต้องใช้วิธีการวัดค่าตัวแปรที่ต้องการศึกษาโดยใช้เครื่องมือวัดหรืออุปกรณ์ต่างๆ เช่น เครื่อง EMG เครื่องวัดการใช้ออกซิเจน เป็นต้น

ขั้นตอนที่ 4 : การวิเคราะห์ข้อมูลและค้นหาปัจจัยเสี่ยง

        หลังจากที่ได้มีการเก็บข้อมูลและประเมินเชิงลึกโดยการใช้เทคนิคหรือเครื่องมือแล้ว ข้อมูลที่ได้จะนำมาวิเคราะห์โดยการใช้เทคนิคทางสถิติ เช่น ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน เป็นต้น นอกจากนั้นอาจนำมาวิเคราะห์เพื่อค้นหาความสัมพันธ์หรือชี้บ่งความเสี่ยงที่เกิดขึ้น โดยการใช้สถิติ เช่น ไคร์สแคว์ ANOVA T-test F-test เป็นต้น

        ข้อมูลที่ได้จากการประเมินระดับความเสี่ยงด้วยเทคนิคและวิธีการต่างๆอาจจะนำมาประเมินระดับความเร่งด่วนในการแก้ปัญหาด้วยการประเมินร่วมกับปัจจัยหรือข้อมูลอื่นๆ เช่น สถิติการบาดเจ็บ ผลการสำรวจความคิดเห็นของพนักงานเกี่ยวกับความรู้สึกไม่สบาย เป็นต้น โดยในการประเมินอาจมีการกำหนดเกณฑ์เพื่อให้การประเมินมีความสม่ำเสมอ ซึ่งข้อมูลที่ใช้ในการประเมินความเสี่ยงของงานแต่ละงานมาจาก 3 ส่วนด้วยกัน คือ สถิติการบาดเจ็บของพนักงาน ความคิดเห็นของพนักงาน (เกี่ยวกับความรู้สึกไม่สบาย) ผลการประเมินความเสี่ยงด้วยเทคนิคต่างๆ โดยแต่ละส่วนมีเกณฑ์การให้ระดับความรุนแรง ตั้งแต่ 1-4 คะแนน ดังนี้

                1 หมายถึง ระดับความรุนแรงน้อย

                2 หมายถึง ระดับความรุนแรงค่อนข้างน้อย

                3 หมายถึง ระดับความรุนแรงค่อนข้างมาก

                4 หมายถึง ระดับความรุนแรงมาก

ตัวอย่างการประเมินระดับความเร่งด่วนในการแก้ปัญหา

งาน	สถิติการบาดเจ็บ (1)	ความคิดเห็นพนักงาน (2)	การประเมินความเสี่ยง (3)	ระดับความเสี่ยงโดยรวม (1)+(2)+(3)
งานที่ 1	1	2	3	6
งานที่ 2	2	1	1	4
งานที่ 3	1	2	2	5
งานที่ 4	3	3	4	10

        ทั้งนี้การให้คะแนนระดับความรุนแรงอาจจะแตกต่างกันไปในแต่ละองค์กร โดยองค์กรควรกำหนดขึ้นเองตามความเหมาะสม เมื่อได้มีการให้ระดับคะแนนในแต่ละส่วนไปแล้วคะแนนระดับความเสี่ยงโดยรวมจะได้มาจากผลรวมระดับคะแนนความรุนแรงของทั้ง 3 ส่วน ซึ่งคะแนนรวมนี้จะมีค่าต่ำสุดคือ 3 และสูงสุดคือ 12 คะแนน จากนั้นนำมาสรุปเพื่อหาความเร่งด่วนในการปรับปรุงได้จากเกณฑ์

เกณฑ์ประเมินระดับความเร่งด่วนในการปรับปรุง

ระดับคะแนน	ระดับความเร่งด่วนในการปรับปรุง
1-3	งานนั้นยอมรับได้
4-6	งานนั้นควรต้องมีการปรับปรุง
7-9	งานนั้นมีความจำเป็นที่ต้องปรับปรุงด่วน
10-12	งานนั้นต้องมีการปรับปรุงโดยทันที / เร่งด่วนมาก